{"id":35317,"date":"2024-07-18T08:13:45","date_gmt":"2024-07-18T08:13:45","guid":{"rendered":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/?p=35317"},"modified":"2024-12-17T08:51:40","modified_gmt":"2024-12-17T08:51:40","slug":"mirando-al-futuro-proximo-maquinas-que-ensenan-sin-docentes-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/mirando-al-futuro-proximo-maquinas-que-ensenan-sin-docentes-2\/","title":{"rendered":"Mirando al futuro pr\u00f3ximo. M\u00e1quinas que ense\u00f1an \u00bfsin docentes?"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-post\" data-elementor-id=\"35317\" class=\"elementor elementor-35317\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-e5e108d elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"e5e108d\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-7aac84d\" data-id=\"7aac84d\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-8e2472f elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"8e2472f\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>\/*! elementor - v3.9.2 - 21-12-2022 *\/\n.elementor-widget-image{text-align:center}.elementor-widget-image a{display:inline-block}.elementor-widget-image a img[src$=\".svg\"]{width:48px}.elementor-widget-image img{vertical-align:middle;display:inline-block}<\/style>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" width=\"1600\" height=\"600\" src=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/hipotesis_6-1.jpg\" class=\"attachment-full size-full wp-image-42428\" alt=\"\" srcset=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/hipotesis_6-1.jpg 1600w, https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/hipotesis_6-1-300x113.jpg 300w, https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/hipotesis_6-1-1024x384.jpg 1024w, https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/hipotesis_6-1-768x288.jpg 768w, https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/hipotesis_6-1-1536x576.jpg 1536w, https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/hipotesis_6-1-375x141.jpg 375w, https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/hipotesis_6-1-750x281.jpg 750w, https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/hipotesis_6-1-1140x428.jpg 1140w\" sizes=\"(max-width: 1600px) 100vw, 1600px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2a20eaa elementor-nav-menu__align-center elementor-nav-menu--dropdown-tablet elementor-nav-menu__text-align-aside elementor-nav-menu--toggle elementor-nav-menu--burger elementor-widget elementor-widget-nav-menu\" data-id=\"2a20eaa\" data-element_type=\"widget\" data-settings=\"{&quot;layout&quot;:&quot;horizontal&quot;,&quot;submenu_icon&quot;:{&quot;value&quot;:&quot;&lt;i class=\\&quot;fas fa-caret-down\\&quot;&gt;&lt;\\\/i&gt;&quot;,&quot;library&quot;:&quot;fa-solid&quot;},&quot;toggle&quot;:&quot;burger&quot;}\" data-widget_type=\"nav-menu.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<link rel=\"stylesheet\" href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/plugins\/elementor-pro\/assets\/css\/widget-nav-menu.min.css\">\t\t\t<nav migration_allowed=\"1\" migrated=\"0\" class=\"elementor-nav-menu--main elementor-nav-menu__container elementor-nav-menu--layout-horizontal e--pointer-underline e--animation-fade\">\n\t\t\t\t<ul id=\"menu-1-2a20eaa\" class=\"elementor-nav-menu\"><li class=\"menu-item menu-item-type-post_type menu-item-object-page menu-item-6036 menu-biomedicina-y-salud\"><a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/publicaciones-sobre-biomedicina-y-salud\/\" class=\"elementor-item\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Biomedicina y Salud<\/a><\/li>\n<li class=\"menu-item menu-item-type-post_type menu-item-object-page menu-item-6037 menu-ciencias-basicas\"><a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/publicaciones-sobre-ciencias-basicas\/\" class=\"elementor-item\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Ciencias B\u00e1sicas<\/a><\/li>\n<li class=\"menu-item menu-item-type-post_type menu-item-object-page menu-item-6039 menu-ciencias-sociales-y-juridicas\"><a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/publicaciones-sobre-ciencias-sociales\/\" class=\"elementor-item\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Ciencias Sociales y Jur\u00eddicas<\/a><\/li>\n<li class=\"menu-item menu-item-type-post_type menu-item-object-page menu-item-6038 menu-humanidades-y-arte\"><a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/publicaciones-sobre-humanidades\/\" class=\"elementor-item\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Humanidades y Arte<\/a><\/li>\n<li class=\"menu-item menu-item-type-post_type menu-item-object-page menu-item-6040 menu-ingenieria-y-tecnologia\"><a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/publicaciones-sobre-tecnologia\/\" class=\"elementor-item\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Ingenier\u00eda y Tecnolog\u00eda<\/a><\/li>\n<\/ul>\t\t\t<\/nav>\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-menu-toggle\" role=\"button\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Menu Toggle\" aria-expanded=\"false\">\n\t\t\t<i aria-hidden=\"true\" role=\"presentation\" class=\"elementor-menu-toggle__icon--open eicon-menu-bar\"><\/i><i aria-hidden=\"true\" role=\"presentation\" class=\"elementor-menu-toggle__icon--close eicon-close\"><\/i>\t\t\t<span class=\"elementor-screen-only\">Menu<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t<nav class=\"elementor-nav-menu--dropdown elementor-nav-menu__container\" aria-hidden=\"true\">\n\t\t\t\t<ul id=\"menu-2-2a20eaa\" class=\"elementor-nav-menu\"><li class=\"menu-item menu-item-type-post_type menu-item-object-page menu-item-6036 menu-biomedicina-y-salud\"><a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/publicaciones-sobre-biomedicina-y-salud\/\" class=\"elementor-item\" tabindex=\"-1\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Biomedicina y Salud<\/a><\/li>\n<li class=\"menu-item menu-item-type-post_type menu-item-object-page menu-item-6037 menu-ciencias-basicas\"><a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/publicaciones-sobre-ciencias-basicas\/\" class=\"elementor-item\" tabindex=\"-1\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Ciencias B\u00e1sicas<\/a><\/li>\n<li class=\"menu-item menu-item-type-post_type menu-item-object-page menu-item-6039 menu-ciencias-sociales-y-juridicas\"><a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/publicaciones-sobre-ciencias-sociales\/\" class=\"elementor-item\" tabindex=\"-1\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Ciencias Sociales y Jur\u00eddicas<\/a><\/li>\n<li class=\"menu-item menu-item-type-post_type menu-item-object-page menu-item-6038 menu-humanidades-y-arte\"><a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/publicaciones-sobre-humanidades\/\" class=\"elementor-item\" tabindex=\"-1\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Humanidades y Arte<\/a><\/li>\n<li class=\"menu-item menu-item-type-post_type menu-item-object-page menu-item-6040 menu-ingenieria-y-tecnologia\"><a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/publicaciones-sobre-tecnologia\/\" class=\"elementor-item\" tabindex=\"-1\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Ingenier\u00eda y Tecnolog\u00eda<\/a><\/li>\n<\/ul>\t\t\t<\/nav>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-9783bf2 elementor-widget-divider--view-line elementor-widget elementor-widget-divider\" data-id=\"9783bf2\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"divider.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>\/*! elementor - v3.9.2 - 21-12-2022 *\/\n.elementor-widget-divider{--divider-border-style:none;--divider-border-width:1px;--divider-color:#2c2c2c;--divider-icon-size:20px;--divider-element-spacing:10px;--divider-pattern-height:24px;--divider-pattern-size:20px;--divider-pattern-url:none;--divider-pattern-repeat:repeat-x}.elementor-widget-divider .elementor-divider{display:flex}.elementor-widget-divider .elementor-divider__text{font-size:15px;line-height:1;max-width:95%}.elementor-widget-divider .elementor-divider__element{margin:0 var(--divider-element-spacing);flex-shrink:0}.elementor-widget-divider .elementor-icon{font-size:var(--divider-icon-size)}.elementor-widget-divider .elementor-divider-separator{display:flex;margin:0;direction:ltr}.elementor-widget-divider--view-line_icon .elementor-divider-separator,.elementor-widget-divider--view-line_text .elementor-divider-separator{align-items:center}.elementor-widget-divider--view-line_icon .elementor-divider-separator:after,.elementor-widget-divider--view-line_icon .elementor-divider-separator:before,.elementor-widget-divider--view-line_text .elementor-divider-separator:after,.elementor-widget-divider--view-line_text .elementor-divider-separator:before{display:block;content:\"\";border-bottom:0;flex-grow:1;border-top:var(--divider-border-width) var(--divider-border-style) var(--divider-color)}.elementor-widget-divider--element-align-left .elementor-divider .elementor-divider-separator>.elementor-divider__svg:first-of-type{flex-grow:0;flex-shrink:100}.elementor-widget-divider--element-align-left .elementor-divider-separator:before{content:none}.elementor-widget-divider--element-align-left .elementor-divider__element{margin-left:0}.elementor-widget-divider--element-align-right .elementor-divider .elementor-divider-separator>.elementor-divider__svg:last-of-type{flex-grow:0;flex-shrink:100}.elementor-widget-divider--element-align-right .elementor-divider-separator:after{content:none}.elementor-widget-divider--element-align-right .elementor-divider__element{margin-right:0}.elementor-widget-divider:not(.elementor-widget-divider--view-line_text):not(.elementor-widget-divider--view-line_icon) .elementor-divider-separator{border-top:var(--divider-border-width) var(--divider-border-style) var(--divider-color)}.elementor-widget-divider--separator-type-pattern{--divider-border-style:none}.elementor-widget-divider--separator-type-pattern.elementor-widget-divider--view-line .elementor-divider-separator,.elementor-widget-divider--separator-type-pattern:not(.elementor-widget-divider--view-line) .elementor-divider-separator:after,.elementor-widget-divider--separator-type-pattern:not(.elementor-widget-divider--view-line) .elementor-divider-separator:before,.elementor-widget-divider--separator-type-pattern:not([class*=elementor-widget-divider--view]) .elementor-divider-separator{width:100%;min-height:var(--divider-pattern-height);-webkit-mask-size:var(--divider-pattern-size) 100%;mask-size:var(--divider-pattern-size) 100%;-webkit-mask-repeat:var(--divider-pattern-repeat);mask-repeat:var(--divider-pattern-repeat);background-color:var(--divider-color);-webkit-mask-image:var(--divider-pattern-url);mask-image:var(--divider-pattern-url)}.elementor-widget-divider--no-spacing{--divider-pattern-size:auto}.elementor-widget-divider--bg-round{--divider-pattern-repeat:round}.rtl .elementor-widget-divider .elementor-divider__text{direction:rtl}.e-con-inner>.elementor-widget-divider,.e-con>.elementor-widget-divider{width:var(--container-widget-width);--flex-grow:var(--container-widget-flex-grow)}<\/style>\t\t<div class=\"elementor-divider\">\n\t\t\t<span class=\"elementor-divider-separator\">\n\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-49810a0 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"49810a0\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-66 elementor-top-column elementor-element elementor-element-1c65da8\" data-id=\"1c65da8\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5c53765 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"5c53765\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>\/*! elementor - v3.9.2 - 21-12-2022 *\/\n.elementor-widget-text-editor.elementor-drop-cap-view-stacked .elementor-drop-cap{background-color:#818a91;color:#fff}.elementor-widget-text-editor.elementor-drop-cap-view-framed .elementor-drop-cap{color:#818a91;border:3px solid;background-color:transparent}.elementor-widget-text-editor:not(.elementor-drop-cap-view-default) .elementor-drop-cap{margin-top:8px}.elementor-widget-text-editor:not(.elementor-drop-cap-view-default) .elementor-drop-cap-letter{width:1em;height:1em}.elementor-widget-text-editor .elementor-drop-cap{float:left;text-align:center;line-height:1;font-size:50px}.elementor-widget-text-editor .elementor-drop-cap-letter{display:inline-block}<\/style>\t\t\t\t<h1 style=\"margin-top: 0px;font-weight: normal;color: #5c068c;text-align: center\"><span style=\"color: #2c284d\">\u00a0Mirando al futuro pr\u00f3ximo. M\u00e1quinas que ense\u00f1an \u00bfsin docentes?<\/span><\/h1><div style=\"font-family: ArgentumSans, sans-serif\"><div style=\"width: 455px\"><p style=\"line-height: 32px\"><span style=\"color: #e4cac8\">martes 30 de octubre de 2020 &#8211; 00:00 GMT+0000<\/span><span style=\"color: #83b580\"><br \/><\/span><a style=\"cursor: pointer;line-height: 16px;padding: 0px 2px\" href=\"https:\/\/www.addtoany.com\/share#url=https%3A%2F%2Fwww.ull.es%2Fportal%2Fnoticias%2F2023%2Fla-inteligencia-artificial-un-reto-para-la-filosofia%2F&amp;title=La%20Inteligencia%20Artificial%2C%20un%20reto%20para%20la%20Filosof%C3%ADa%20-%20ULL%20-%20Noticias\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><span style=\"overflow: hidden;height: 1px;width: 1px;position: absolute !important\" data-a2a-localize=\"inner,Share\">Compartir<\/span><\/a><\/p><\/div><div style=\"width: 325px\"><div style=\"margin-bottom: 13.5px;line-height: 32px\"><p><a style=\"float: left;cursor: pointer;line-height: 16px;padding: 0px 2px\" href=\"https:\/\/www.ull.es\/#facebook\" target=\"_blank\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><span style=\"overflow: hidden;height: 1px;width: 1px;position: absolute !important\">Facebook<\/span><\/a><a style=\"float: left;cursor: pointer;line-height: 16px;padding: 0px 2px\" href=\"https:\/\/www.ull.es\/#x\" target=\"_blank\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><span style=\"overflow: hidden;height: 1px;width: 1px;position: absolute !important\">X<\/span><\/a><a style=\"float: left;cursor: pointer;line-height: 16px;padding: 0px 2px\" href=\"https:\/\/www.ull.es\/#whatsapp\" target=\"_blank\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><span style=\"overflow: hidden;height: 1px;width: 1px;position: absolute !important\">WhatsApp<\/span><\/a><a style=\"float: left;cursor: pointer;line-height: 16px;padding: 0px 2px\" href=\"https:\/\/www.ull.es\/#copy_link\" target=\"_blank\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><span style=\"overflow: hidden;height: 1px;width: 1px;position: absolute !important\">Copy Link<\/span><\/a><\/p><\/div><\/div><\/div><p><a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/knj.jpg\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignnone size-full wp-image-35337\" src=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/knj.jpg\" alt=\"\" width=\"638\" height=\"520\" srcset=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/knj.jpg 638w, https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/knj-300x245.jpg 300w, https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/knj-375x306.jpg 375w\" sizes=\"(max-width: 638px) 100vw, 638px\" \/><\/a><\/p><p>\u00a0<\/p><div style=\"margin-top: 20px;color: #3d3d3d;font-family: ArgentumSans, sans-serif\"><div style=\"padding: 2px 8px;font-size: 11px;overflow: hidden\"><div style=\"color: #192d4f;font-family: ArgentumSans, sans-serif;background: #e4cac8;padding: 2px 8px;font-size: 11px;overflow: hidden\">\u00a0<\/div><\/div><\/div><div>\u00a0<\/div><div style=\"margin-top: 20px;color: #3d3d3d;font-family: ArgentumSans, sans-serif\"><p>A finales del siglo XIX y principios del XX el artista franc\u00e9s JeanMarc C\u00f4t\u00e9 cre\u00f3 por encargo una serie de vi\u00f1etas o im\u00e1genes donde imaginaba c\u00f3mo ser\u00eda el futuro en el a\u00f1o 2000. Estas postales nunca llegaron a publicarse en su \u00e9poca. Hoy son f\u00e1cilmente localizables en Internet. En las mismas aparecen aut\u00f3matas a modo de robots para cortar y peinar el pelo, artilugios para realizar la limpieza de la casa, para establecer videollamadas a distancia, m\u00e1quinas voladoras para apagar el fuego o entregar el correo,&#8230;<\/p><p>Entre las mismas, hay una postal dedicada a la escuela del futuro. En dicha ilustraci\u00f3n se ve a un profesor que introduce libros en una m\u00e1quina y el contenido de los mismos llega directamente al cerebro de los estudiantes a trav\u00e9s de cables. Esta visi\u00f3n o mito de un artefacto tecnol\u00f3gico que provoca de modo casi autom\u00e1tico el aprendizaje tambi\u00e9n se repite en distintas obras de ficci\u00f3n de los \u00faltimos a\u00f1os. Por ejemplo, en la pel\u00edcula Matrix el protagonista, mediante la tecnolog\u00eda apropiada, logra que su cerebro adquiera las competencias adecuadas para actuar de forma casi instant\u00e1nea.<\/p><p><a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/dgdsgd.jpg\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignnone size-full wp-image-35328\" src=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/dgdsgd.jpg\" alt=\"\" width=\"536\" height=\"347\" srcset=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/dgdsgd.jpg 536w, https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/dgdsgd-300x194.jpg 300w, https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/dgdsgd-375x243.jpg 375w\" sizes=\"(max-width: 536px) 100vw, 536px\" \/><\/a><\/p><p><a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/hhh.jpg\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"size-full wp-image-35329 aligncenter\" src=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/hhh.jpg\" alt=\"\" width=\"470\" height=\"439\" srcset=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/hhh.jpg 470w, https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/hhh-300x280.jpg 300w, https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/hhh-375x350.jpg 375w\" sizes=\"(max-width: 470px) 100vw, 470px\" \/><\/a><\/p><p>Esta quimera siempre ha estado impl\u00edcita en la investigaci\u00f3n sobre las tecnolog\u00edas y la educaci\u00f3n oscilando entre actitudes tecnof\u00f3bicas (temiendo que la tecnolog\u00eda se rebele a modo de Frankenstein) o de fascinaci\u00f3n tecnof\u00edlica (confiando en la magia de sus potencialidades).<\/p><p>Han pasado cien a\u00f1os desde las postales del futuro imaginado por C\u00f4t\u00e9 y la tecnolog\u00eda digital ya es una realidad omnipresente en nuestra sociedad. Por ello podemos preguntarnos; \u00bfdisponemos del conocimiento para crear m\u00e1quinas que provoquen aprendizaje sin la intervenci\u00f3n de un docente humano? La respuesta es incierta y como ocurre con casi todas las preguntas cient\u00edficas no hay una respuesta categ\u00f3rica. Desde la situaci\u00f3n actual podemos afirmar que todav\u00eda no, pero falta muy poco para lograrlo.<\/p><p>El primer artefacto construido como una m\u00e1quina de ense\u00f1ar ocurri\u00f3 a mediados del siglo pasado. Era muy r\u00fastico y mec\u00e1nico. La propuso B.F. Skinner, uno de los psic\u00f3logos del aprendizaje conductista m\u00e1s relevantes. La idea era sencilla: ir presentando una lecci\u00f3n o unidad de contenido, solicitar tareas que el estudiante respondiera, darle feed-back, y si proced\u00eda, ofrecerle lecciones o unidades m\u00e1s complejas. Se bas\u00f3 en un dise\u00f1o pedag\u00f3gico conocido como ense\u00f1anza programada. La misma estuvo de moda hace varias d\u00e9cadas, pero fue muy cuestionada por su visi\u00f3n mecanicista, reduccionista y conductual del aprendizaje. Hoy sabemos que el aprendizaje humano es complejo y est\u00e1 condicionado por diversos contextos socioeducativos.<\/p><p>Hasta que no llegaron los ordenadores conectados en red no fue posible materializar la idea de una m\u00e1quina que ense\u00f1ara de forma automatizada a un humano. Actualmente, la tecnolog\u00eda digital est\u00e1 ofreciendo avances y experiencias valiosas de c\u00f3mo aplicarla a situaciones individuales del aprendizaje. La realidad aumentada, el big data, la tecnolog\u00eda adaptativa, la inteligencia artificial, las representaciones en 3D virtuales, las anal\u00edticas acad\u00e9micas, el blockchain, &#8230; entre otras, prometen acercarnos al mito de las m\u00e1quinas que ense\u00f1an. Dicho en otras palabras, cada vez m\u00e1s avanzamos hacia la creaci\u00f3n de \u201cdocentes artificiales\u201d (bien en forma de robots tangibles o bien por apps o programas inform\u00e1ticos online) que tienen la capacidad de desarrollar procesos formativos o instructivos automatizados a aprendices humanos.<\/p><p>Todo esto est\u00e1 a punto de suceder. Nuestro reto es c\u00f3mo convivir y apropiarnos de estas tecnolog\u00edas inteligentes dando un nuevo significado al oficio docente. Para ello tambi\u00e9n hemos de buscar respuestas al sentido y valor de la educaci\u00f3n como motor del progreso social, cultural, econ\u00f3mico y pol\u00edtico de la civilizaci\u00f3n humana en el contexto de la era digital.<\/p><p>La investigaci\u00f3n en Tecnolog\u00eda Educativa tiene varias d\u00e9cadas. Comenz\u00f3 en el primer tercio del siglo pasado cuando aparecieron las tecnolog\u00edas audiovisuales (fotograf\u00eda, cine, radiodifusi\u00f3n). Luego evolucion\u00f3 hacia el an\u00e1lisis de la televisi\u00f3n y los medios de comunicaci\u00f3n social en la ense\u00f1anza. Actualmente est\u00e1 centrada en comprender y facilitar el aprendizaje con tecnolog\u00edas digitales en distintos contextos educativos.<\/p><p>Es previsible que a lo largo de la pr\u00f3xima d\u00e9cada asistamos a una revoluci\u00f3n del paradigma y de las pr\u00e1cticas educativas como consecuencia de la expansi\u00f3n de las tecnolog\u00edas inteligentes. Esta transformaci\u00f3n de las formas, procesos y metodolog\u00edas educativas probablemente se caracterizar\u00e1 por una serie de aspectos tales como la reducci\u00f3n de la presencialidad f\u00edsica, eso s\u00ed, combinada con la digitalizaci\u00f3n y virtualizaci\u00f3n de la ense\u00f1anza; la personalizaci\u00f3n del aprendizaje a trav\u00e9s de tecnolog\u00edas adaptadas a las caracter\u00edsticas de cada estudiante y una mayor interacci\u00f3n y comunicaci\u00f3n social entre el alumnado en entornos virtuales para desarrollar trabajos colaborativos. La educaci\u00f3n del futuro estar\u00e1 basada en metodolog\u00edas activas, en la que los estudiantes aprendan por la v\u00eda de la realizaci\u00f3n de tareas y proyectos en espacios virtuales, para lo cual dispondr\u00e1n de recursos did\u00e1cticos diversos (audiovisuales, realidad aumentada, podcast, interfaces 3D,&#8230;) que les permitan experimentar con el conocimiento. Los datos derivados de la actividad en l\u00ednea de los estudiantes servir\u00e1n para evaluar el proceso y la implicaci\u00f3n en el aprendizaje, lo que permitir\u00e1 tomar decisiones docentes informadas (anal\u00edticas acad\u00e9micas). Tambi\u00e9n veremos c\u00f3mo se generalizar\u00e1n los bots y robots que advertir\u00e1n e informar\u00e1n sobre las acciones del alumnado. Todo esto obligar\u00e1 a un replanteamiento radical de las funciones profesionales de los docentes. \u00c9stos pasar\u00e1n a ser sobre todo dise\u00f1adores, gestores y evaluadores de ambientes de aprendizaje en l\u00ednea mientras que perder\u00e1n importancia las tareas de presentaci\u00f3n y transmisi\u00f3n del conocimiento, algo que las m\u00e1quinas empiezan a realizar ya de forma eficiente.<\/p><p>Todos estos fen\u00f3menos, de cuya emergencia estamos siendo testigos en los \u00faltimos a\u00f1os, se han visto impulsados por el confinamiento forzado por la pandemia del Covid19 y, probablemente, no tendr\u00e1n vuelta atr\u00e1s.<\/p><p>El estudio y la investigaci\u00f3n sobre Tecnolog\u00eda y Educaci\u00f3n es cada vez m\u00e1s relevante internacionalmente tanto en publicaciones, congresos o en financiaci\u00f3n. La Universidad de La Laguna no es ajena a estas l\u00edneas de trabajo, en la que desde hace veinte a\u00f1os, viene trabajando el Laboratorio de Educaci\u00f3n y Nuevas Tecnolog\u00edas (EDULLAB).<\/p><p>AUTOR<strong> Manuel Area Moreira<\/strong><\/p><p>ILUSTRACI\u00d3N <strong>Amelia Navarro<\/strong><\/p><\/div><hr style=\"margin-top: 27px;margin-bottom: 27px;color: #3d3d3d;font-family: ArgentumSans, sans-serif;background-color: #ffffff\" \/><p style=\"font-family: ArgentumSans, sans-serif\"><strong><span style=\"color: #2c284d\">Archivado en<\/span>: <\/strong><a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/revista-hipotesis\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Revista Hip\u00f3tesis<\/a><br \/><strong><span style=\"color: #2c284d\">Etiquetas: <\/span><\/strong><span style=\"color: #2c284d\"><a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/numero-6\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">N\u00famero 6<\/a>, <a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/articulo\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Art\u00edculo<\/a>, <a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/ciencia-y-sociedad\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Ciencia y Sociedad<\/a>, <a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/manuel-area-moreira\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Manuel Area Moreira<\/a>, <a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/universidad-de-la-laguna\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Universidad de La Laguna<\/a><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-129ffdf\" data-id=\"129ffdf\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-66f20f1 elementor-widget elementor-widget-testimonial\" data-id=\"66f20f1\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"testimonial.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>\/*! elementor - v3.9.2 - 21-12-2022 *\/\n.elementor-testimonial-wrapper{overflow:hidden;text-align:center}.elementor-testimonial-wrapper .elementor-testimonial-content{font-size:1.3em;margin-bottom:20px}.elementor-testimonial-wrapper .elementor-testimonial-name{line-height:1.5;display:block}.elementor-testimonial-wrapper .elementor-testimonial-job{font-size:.85em;display:block}.elementor-testimonial-wrapper .elementor-testimonial-meta{width:100%;line-height:1}.elementor-testimonial-wrapper .elementor-testimonial-meta-inner{display:inline-block}.elementor-testimonial-wrapper .elementor-testimonial-meta .elementor-testimonial-details,.elementor-testimonial-wrapper .elementor-testimonial-meta .elementor-testimonial-image{display:table-cell;vertical-align:middle}.elementor-testimonial-wrapper .elementor-testimonial-meta .elementor-testimonial-image img{width:60px;height:60px;border-radius:50%;-o-object-fit:cover;object-fit:cover;max-width:none}.elementor-testimonial-wrapper .elementor-testimonial-meta.elementor-testimonial-image-position-aside .elementor-testimonial-image{padding-right:15px}.elementor-testimonial-wrapper .elementor-testimonial-meta.elementor-testimonial-image-position-aside .elementor-testimonial-details{text-align:left}.elementor-testimonial-wrapper .elementor-testimonial-meta.elementor-testimonial-image-position-top .elementor-testimonial-details,.elementor-testimonial-wrapper .elementor-testimonial-meta.elementor-testimonial-image-position-top .elementor-testimonial-image{display:block}.elementor-testimonial-wrapper .elementor-testimonial-meta.elementor-testimonial-image-position-top .elementor-testimonial-image{margin-bottom:20px}<\/style>\t\t<div class=\"elementor-testimonial-wrapper\">\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-testimonial-meta elementor-has-image elementor-testimonial-image-position-aside\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-testimonial-meta-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-testimonial-image\">\n\t\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" width=\"212\" height=\"264\" src=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/IxNSDxILHwxPAgVBFw8bDE8XHkEUBxoZ.jpg\" class=\"attachment-full size-full wp-image-35309\" alt=\"\" \/>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-testimonial-details\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-testimonial-name\">Manuel Area Moreira<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-testimonial-job\">Catedr\u00e1tico de Universidad<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6d13799 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"6d13799\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<h2 style=\"--tw-border-spacing-x: 0;--tw-border-spacing-y: 0;--tw-translate-x: 0;--tw-translate-y: 0;--tw-rotate: 0;--tw-skew-x: 0;--tw-skew-y: 0;--tw-scale-x: 1;--tw-scale-y: 1;--tw-scroll-snap-strictness: proximity;--tw-ring-offset-width: 0px;--tw-ring-offset-color: #fff;--tw-ring-offset-shadow: 0 0 #0000;--tw-ring-shadow: 0 0 #0000;--tw-shadow: 0 0 #0000;--tw-shadow-colored: 0 0 #0000;margin: var(--artdeco-reset-base-margin-zero);padding: var(--artdeco-reset-base-padding-zero);border: var(--artdeco-reset-base-border-zero);font-size: 16px;vertical-align: var(--artdeco-reset-base-vertical-align-baseline);font-weight: var(--artdeco-reset-typography-font-weight-normal);--artdeco-reset-typography_getfontsize: 3.2rem;--artdeco-reset-typography_getlineheight: 1.25;line-height: 1.5\"><em style=\"color: #3d3d3d;font-family: Roboto, sans-serif\">Doctor por la Universidad de La Laguna con la tesis Medios de ense\u00f1anza y toma de decisiones del profesor. Un estudio cualitativo de casos (1987). Dirigida por Dr\/a. Juan Manuel Escudero Mu\u00f1oz.<\/em><\/h2><div><em style=\"color: #3d3d3d;font-family: Roboto, sans-serif\">Catedr\u00e1tico de Did\u00e1ctica y Organizaci\u00f3n Escolar de la Universidad de La Laguna (Islas Canarias, Espa\u00f1a). Investigador principal del Laboratorio de Educaci\u00f3n y Nuevas Tecnolog\u00edas (EDULLAB). Director de la C\u00e1tedra de Tecnolog\u00eda y Educaci\u00f3n de Mapfre-Guanarteme en la ULL.<\/em><\/div><p>\u00a0<\/p>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-9851066 elementor-widget elementor-widget-toggle\" data-id=\"9851066\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"toggle.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>\/*! elementor - v3.9.2 - 21-12-2022 *\/\n.elementor-toggle{text-align:left}.elementor-toggle .elementor-tab-title{font-weight:700;line-height:1;margin:0;padding:15px;border-bottom:1px solid #d4d4d4;cursor:pointer;outline:none}.elementor-toggle .elementor-tab-title .elementor-toggle-icon{display:inline-block;width:1em}.elementor-toggle .elementor-tab-title .elementor-toggle-icon svg{-webkit-margin-start:-5px;margin-inline-start:-5px;width:1em;height:1em}.elementor-toggle .elementor-tab-title .elementor-toggle-icon.elementor-toggle-icon-right{float:right;text-align:right}.elementor-toggle .elementor-tab-title .elementor-toggle-icon.elementor-toggle-icon-left{float:left;text-align:left}.elementor-toggle .elementor-tab-title .elementor-toggle-icon .elementor-toggle-icon-closed{display:block}.elementor-toggle .elementor-tab-title .elementor-toggle-icon .elementor-toggle-icon-opened{display:none}.elementor-toggle .elementor-tab-title.elementor-active{border-bottom:none}.elementor-toggle .elementor-tab-title.elementor-active .elementor-toggle-icon-closed{display:none}.elementor-toggle .elementor-tab-title.elementor-active .elementor-toggle-icon-opened{display:block}.elementor-toggle .elementor-tab-content{padding:15px;border-bottom:1px solid #d4d4d4;display:none}@media (max-width:767px){.elementor-toggle .elementor-tab-title{padding:12px}.elementor-toggle .elementor-tab-content{padding:12px 10px}}.e-con-inner>.elementor-widget-toggle,.e-con>.elementor-widget-toggle{width:var(--container-widget-width);--flex-grow:var(--container-widget-flex-grow)}<\/style>\t\t<div class=\"elementor-toggle\" role=\"tablist\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-toggle-item\">\n\t\t\t\t\t<div id=\"elementor-tab-title-1591\" class=\"elementor-tab-title\" data-tab=\"1\" role=\"tab\" aria-controls=\"elementor-tab-content-1591\" aria-expanded=\"false\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-toggle-icon elementor-toggle-icon-left\" aria-hidden=\"true\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-toggle-icon-closed\"><i class=\"fas fa-caret-down\"><\/i><\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-toggle-icon-opened\"><i class=\"elementor-toggle-icon-opened fas fa-angle-up\"><\/i><\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<a href=\"\" class=\"elementor-toggle-title\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Departamento<\/a>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\n\t\t\t\t\t<div id=\"elementor-tab-content-1591\" class=\"elementor-tab-content elementor-clearfix\" data-tab=\"1\" role=\"tabpanel\" aria-labelledby=\"elementor-tab-title-1591\"><p>Did\u00e1ctica e Investigaci\u00f3n Educativa<\/p><\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-toggle-item\">\n\t\t\t\t\t<div id=\"elementor-tab-title-1592\" class=\"elementor-tab-title\" data-tab=\"2\" role=\"tab\" aria-controls=\"elementor-tab-content-1592\" aria-expanded=\"false\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-toggle-icon elementor-toggle-icon-left\" aria-hidden=\"true\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-toggle-icon-closed\"><i class=\"fas fa-caret-down\"><\/i><\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-toggle-icon-opened\"><i class=\"elementor-toggle-icon-opened fas fa-angle-up\"><\/i><\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<a href=\"\" class=\"elementor-toggle-title\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Contacto<\/a>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\n\t\t\t\t\t<div id=\"elementor-tab-content-1592\" class=\"elementor-tab-content elementor-clearfix\" data-tab=\"2\" role=\"tabpanel\" aria-labelledby=\"elementor-tab-title-1592\"><p>manarea@ull.edu.es<\/p><\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-afe9c30 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"afe9c30\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<h2 class=\"widgettitle\" style=\"color: #5c068c;margin-top: 0px;margin-bottom: 13.5px;font-size: 22px;clear: left;text-transform: uppercase;position: relative;padding-bottom: 20px;text-align: left\"><span style=\"color: #1b2f54\">REPORTAJES RECIENTES<\/span><\/h2><ul><li><a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/cienciaull\/africa-y-canarias-una-alianza-para-la-investigacion-y-el-desarrollo\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">\u00c1frica y Canarias: una alianza para la investigaci\u00f3n y el desarrollo<\/a><\/li><li><a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/cienciaull\/la-abeja-una-aliada-en-peligro\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">La abeja, una aliada en peligro<\/a><\/li><li><a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/cienciaull\/el-diseno-cambia-nuestras-vidas\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">El dise\u00f1o cambia nuestras vidas<\/a><\/li><li><a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/cienciaull\/parkinson-mas-alla-de-los-sintomas-motores\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">P\u00e1rkinson: m\u00e1s all\u00e1 de los s\u00edntomas motores<\/a><\/li><li><a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/cienciaull\/ciencia-para-combatir-la-sequia\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Ciencia para combatir la sequ\u00eda<\/a><\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-82498e7 e-grid-align-left elementor-shape-rounded elementor-grid-0 elementor-widget elementor-widget-social-icons\" data-id=\"82498e7\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"social-icons.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>\/*! elementor - v3.9.2 - 21-12-2022 *\/\n.elementor-widget-social-icons.elementor-grid-0 .elementor-widget-container,.elementor-widget-social-icons.elementor-grid-mobile-0 .elementor-widget-container,.elementor-widget-social-icons.elementor-grid-tablet-0 .elementor-widget-container{line-height:1;font-size:0}.elementor-widget-social-icons:not(.elementor-grid-0):not(.elementor-grid-tablet-0):not(.elementor-grid-mobile-0) .elementor-grid{display:inline-grid}.elementor-widget-social-icons .elementor-grid{grid-column-gap:var(--grid-column-gap,5px);grid-row-gap:var(--grid-row-gap,5px);grid-template-columns:var(--grid-template-columns);justify-content:var(--justify-content,center);justify-items:var(--justify-content,center)}.elementor-icon.elementor-social-icon{font-size:var(--icon-size,25px);line-height:var(--icon-size,25px);width:calc(var(--icon-size, 25px) + (2 * var(--icon-padding, .5em)));height:calc(var(--icon-size, 25px) + (2 * var(--icon-padding, .5em)))}.elementor-social-icon{--e-social-icon-icon-color:#fff;display:inline-flex;background-color:#818a91;align-items:center;justify-content:center;text-align:center;cursor:pointer}.elementor-social-icon i{color:var(--e-social-icon-icon-color)}.elementor-social-icon svg{fill:var(--e-social-icon-icon-color)}.elementor-social-icon:last-child{margin:0}.elementor-social-icon:hover{opacity:.9;color:#fff}.elementor-social-icon-android{background-color:#a4c639}.elementor-social-icon-apple{background-color:#999}.elementor-social-icon-behance{background-color:#1769ff}.elementor-social-icon-bitbucket{background-color:#205081}.elementor-social-icon-codepen{background-color:#000}.elementor-social-icon-delicious{background-color:#39f}.elementor-social-icon-deviantart{background-color:#05cc47}.elementor-social-icon-digg{background-color:#005be2}.elementor-social-icon-dribbble{background-color:#ea4c89}.elementor-social-icon-elementor{background-color:#d30c5c}.elementor-social-icon-envelope{background-color:#ea4335}.elementor-social-icon-facebook,.elementor-social-icon-facebook-f{background-color:#3b5998}.elementor-social-icon-flickr{background-color:#0063dc}.elementor-social-icon-foursquare{background-color:#2d5be3}.elementor-social-icon-free-code-camp,.elementor-social-icon-freecodecamp{background-color:#006400}.elementor-social-icon-github{background-color:#333}.elementor-social-icon-gitlab{background-color:#e24329}.elementor-social-icon-globe{background-color:#818a91}.elementor-social-icon-google-plus,.elementor-social-icon-google-plus-g{background-color:#dd4b39}.elementor-social-icon-houzz{background-color:#7ac142}.elementor-social-icon-instagram{background-color:#262626}.elementor-social-icon-jsfiddle{background-color:#487aa2}.elementor-social-icon-link{background-color:#818a91}.elementor-social-icon-linkedin,.elementor-social-icon-linkedin-in{background-color:#0077b5}.elementor-social-icon-medium{background-color:#00ab6b}.elementor-social-icon-meetup{background-color:#ec1c40}.elementor-social-icon-mixcloud{background-color:#273a4b}.elementor-social-icon-odnoklassniki{background-color:#f4731c}.elementor-social-icon-pinterest{background-color:#bd081c}.elementor-social-icon-product-hunt{background-color:#da552f}.elementor-social-icon-reddit{background-color:#ff4500}.elementor-social-icon-rss{background-color:#f26522}.elementor-social-icon-shopping-cart{background-color:#4caf50}.elementor-social-icon-skype{background-color:#00aff0}.elementor-social-icon-slideshare{background-color:#0077b5}.elementor-social-icon-snapchat{background-color:#fffc00}.elementor-social-icon-soundcloud{background-color:#f80}.elementor-social-icon-spotify{background-color:#2ebd59}.elementor-social-icon-stack-overflow{background-color:#fe7a15}.elementor-social-icon-steam{background-color:#00adee}.elementor-social-icon-stumbleupon{background-color:#eb4924}.elementor-social-icon-telegram{background-color:#2ca5e0}.elementor-social-icon-thumb-tack{background-color:#1aa1d8}.elementor-social-icon-tripadvisor{background-color:#589442}.elementor-social-icon-tumblr{background-color:#35465c}.elementor-social-icon-twitch{background-color:#6441a5}.elementor-social-icon-twitter{background-color:#1da1f2}.elementor-social-icon-viber{background-color:#665cac}.elementor-social-icon-vimeo{background-color:#1ab7ea}.elementor-social-icon-vk{background-color:#45668e}.elementor-social-icon-weibo{background-color:#dd2430}.elementor-social-icon-weixin{background-color:#31a918}.elementor-social-icon-whatsapp{background-color:#25d366}.elementor-social-icon-wordpress{background-color:#21759b}.elementor-social-icon-xing{background-color:#026466}.elementor-social-icon-yelp{background-color:#af0606}.elementor-social-icon-youtube{background-color:#cd201f}.elementor-social-icon-500px{background-color:#0099e5}.elementor-shape-rounded .elementor-icon.elementor-social-icon{border-radius:10%}.elementor-shape-circle .elementor-icon.elementor-social-icon{border-radius:50%}<\/style>\t\t<div class=\"elementor-social-icons-wrapper elementor-grid\">\n\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-grid-item\">\n\t\t\t\t\t<a class=\"elementor-icon elementor-social-icon elementor-social-icon-twitter elementor-repeater-item-39c0727\" href=\"https:\/\/twitter.com\/CienciaULL\" target=\"_blank\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-screen-only\">Twitter<\/span>\n\t\t\t\t\t\t<i class=\"fab fa-twitter\"><\/i>\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-grid-item\">\n\t\t\t\t\t<a class=\"elementor-icon elementor-social-icon elementor-social-icon-facebook elementor-repeater-item-82a8538\" href=\"https:\/\/www.facebook.com\/CienciaULL\/\" target=\"_blank\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-screen-only\">Facebook<\/span>\n\t\t\t\t\t\t<i class=\"fab fa-facebook\"><\/i>\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-grid-item\">\n\t\t\t\t\t<a class=\"elementor-icon elementor-social-icon elementor-social-icon-instagram elementor-repeater-item-61c8be9\" href=\"https:\/\/www.instagram.com\/cienciaull\/\" target=\"_blank\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-screen-only\">Instagram<\/span>\n\t\t\t\t\t\t<i class=\"fab fa-instagram\"><\/i>\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-72d5c48 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-block\" data-id=\"72d5c48\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"wp-widget-block.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<a class=\"twitter-timeline\" data-width=\"750\" data-height=\"1000\" data-dnt=\"true\" href=\"https:\/\/twitter.com\/HipotesisXXI?ref_src=twsrc%5Etfw\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Tweets by HipotesisXXI<\/a><script async src=\"https:\/\/platform.twitter.com\/widgets.js\" charset=\"utf-8\"><\/script>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-096eac8 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"096eac8\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-30b499e\" data-id=\"30b499e\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5ef5f89 elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"5ef5f89\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" width=\"1500\" height=\"106\" src=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/06\/Footer-Logos-Hipotesis-1.png\" class=\"attachment-full size-full wp-image-30475\" alt=\"\" srcset=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/06\/Footer-Logos-Hipotesis-1.png 1500w, https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/06\/Footer-Logos-Hipotesis-1-300x21.png 300w, https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/06\/Footer-Logos-Hipotesis-1-1024x72.png 1024w, https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/06\/Footer-Logos-Hipotesis-1-768x54.png 768w, https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/06\/Footer-Logos-Hipotesis-1-375x27.png 375w, https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/06\/Footer-Logos-Hipotesis-1-750x53.png 750w, https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/06\/Footer-Logos-Hipotesis-1-1140x81.png 1140w\" sizes=\"(max-width: 1500px) 100vw, 1500px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>A finales del siglo XIX y principios del XX el artista franc\u00e9s Jean Marc C\u00f4t\u00e9 cre\u00f3 por encargo una serie de vi\u00f1etas o im\u00e1genes donde imaginaba c\u00f3mo ser\u00eda el futuro en el a\u00f1o 2000. Estas postales nunca llegaron a publicarse en su \u00e9poca. Hoy son f\u00e1cilmente localizables en Internet.<br \/>\n<strong><a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/numero-6\/\">#N\u00famero 6<\/a><a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/articulo\/\"> #Art\u00edculo<\/a> <a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/ciencia-y-sociedad\/\">#Ciencia y Sociedad<\/a> <a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/manuel-area-moreira\/\">#Manuel Area Moreira<\/a><a href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/universidad-de-la-laguna\/\">#Universidad de La Laguna<\/a><\/strong><\/p>\n","protected":false},"author":56,"featured_media":40835,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[140,102,106,47],"tags":[244,249,416,259,251,307],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v21.3 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Mirando al futuro pr\u00f3ximo. M\u00e1quinas que ense\u00f1an \u00bfsin docentes? - Hipotesis<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"A finales del siglo XIX y principios del XX el artista franc\u00e9s Jean Marc C\u00f4t\u00e9 cre\u00f3 por encargo una serie de vi\u00f1etas o im\u00e1genes donde imaginaba c\u00f3mo ser\u00eda el futuro en el a\u00f1o 2000. Estas postales nunca llegaron a publicarse en su \u00e9poca. Hoy son f\u00e1cilmente localizables en Internet. En las mismas aparecen aut\u00f3matas a modo de robots para cortar y peinar el pelo, artilugios para realizar la limpieza dela casa, para establecer videollamadas a distancia, m\u00e1quinas voladoras para apagar el fuego o entregar el correo,...\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/mirando-al-futuro-proximo-maquinas-que-ensenan-sin-docentes-2\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"es_ES\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Mirando al futuro pr\u00f3ximo. M\u00e1quinas que ense\u00f1an \u00bfsin docentes? - Hipotesis\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"A finales del siglo XIX y principios del XX el artista franc\u00e9s Jean Marc C\u00f4t\u00e9 cre\u00f3 por encargo una serie de vi\u00f1etas o im\u00e1genes donde imaginaba c\u00f3mo ser\u00eda el futuro en el a\u00f1o 2000. Estas postales nunca llegaron a publicarse en su \u00e9poca. Hoy son f\u00e1cilmente localizables en Internet. En las mismas aparecen aut\u00f3matas a modo de robots para cortar y peinar el pelo, artilugios para realizar la limpieza dela casa, para establecer videollamadas a distancia, m\u00e1quinas voladoras para apagar el fuego o entregar el correo,...\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/mirando-al-futuro-proximo-maquinas-que-ensenan-sin-docentes-2\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Hipotesis\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/CienciaULL\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2024-07-18T08:13:45+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2024-12-17T08:51:40+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/knj-1.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"638\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"520\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"gciencia\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@CienciaULL\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@CienciaULL\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Escrito por\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"gciencia\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tiempo de lectura\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"7 minutos\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/mirando-al-futuro-proximo-maquinas-que-ensenan-sin-docentes-2\/\",\"url\":\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/mirando-al-futuro-proximo-maquinas-que-ensenan-sin-docentes-2\/\",\"name\":\"Mirando al futuro pr\u00f3ximo. M\u00e1quinas que ense\u00f1an \u00bfsin docentes? - Hipotesis\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/#website\"},\"datePublished\":\"2024-07-18T08:13:45+00:00\",\"dateModified\":\"2024-12-17T08:51:40+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/#\/schema\/person\/aabbacf6b92db986f847d315495c9699\"},\"description\":\"A finales del siglo XIX y principios del XX el artista franc\u00e9s Jean Marc C\u00f4t\u00e9 cre\u00f3 por encargo una serie de vi\u00f1etas o im\u00e1genes donde imaginaba c\u00f3mo ser\u00eda el futuro en el a\u00f1o 2000. Estas postales nunca llegaron a publicarse en su \u00e9poca. Hoy son f\u00e1cilmente localizables en Internet. En las mismas aparecen aut\u00f3matas a modo de robots para cortar y peinar el pelo, artilugios para realizar la limpieza dela casa, para establecer videollamadas a distancia, m\u00e1quinas voladoras para apagar el fuego o entregar el correo,...\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/mirando-al-futuro-proximo-maquinas-que-ensenan-sin-docentes-2\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"es\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/mirando-al-futuro-proximo-maquinas-que-ensenan-sin-docentes-2\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/mirando-al-futuro-proximo-maquinas-que-ensenan-sin-docentes-2\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Portada\",\"item\":\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Mirando al futuro pr\u00f3ximo. M\u00e1quinas que ense\u00f1an \u00bfsin docentes?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/\",\"name\":\"Hipotesis\",\"description\":\"Unidad de Cultura Cient\u00edfica y de la Innovaci\u00f3n de la Universidad de La Laguna\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/#\/schema\/person\/aabbacf6b92db986f847d315495c9699\",\"name\":\"gciencia\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/72ccd1b1a4ea47e7b66bc7cc6944b4e5?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/72ccd1b1a4ea47e7b66bc7cc6944b4e5?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"gciencia\"},\"url\":\"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/author\/gciencia\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Mirando al futuro pr\u00f3ximo. M\u00e1quinas que ense\u00f1an \u00bfsin docentes? - Hipotesis","description":"A finales del siglo XIX y principios del XX el artista franc\u00e9s Jean Marc C\u00f4t\u00e9 cre\u00f3 por encargo una serie de vi\u00f1etas o im\u00e1genes donde imaginaba c\u00f3mo ser\u00eda el futuro en el a\u00f1o 2000. Estas postales nunca llegaron a publicarse en su \u00e9poca. Hoy son f\u00e1cilmente localizables en Internet. En las mismas aparecen aut\u00f3matas a modo de robots para cortar y peinar el pelo, artilugios para realizar la limpieza dela casa, para establecer videollamadas a distancia, m\u00e1quinas voladoras para apagar el fuego o entregar el correo,...","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/mirando-al-futuro-proximo-maquinas-que-ensenan-sin-docentes-2\/","og_locale":"es_ES","og_type":"article","og_title":"Mirando al futuro pr\u00f3ximo. M\u00e1quinas que ense\u00f1an \u00bfsin docentes? - Hipotesis","og_description":"A finales del siglo XIX y principios del XX el artista franc\u00e9s Jean Marc C\u00f4t\u00e9 cre\u00f3 por encargo una serie de vi\u00f1etas o im\u00e1genes donde imaginaba c\u00f3mo ser\u00eda el futuro en el a\u00f1o 2000. Estas postales nunca llegaron a publicarse en su \u00e9poca. Hoy son f\u00e1cilmente localizables en Internet. En las mismas aparecen aut\u00f3matas a modo de robots para cortar y peinar el pelo, artilugios para realizar la limpieza dela casa, para establecer videollamadas a distancia, m\u00e1quinas voladoras para apagar el fuego o entregar el correo,...","og_url":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/mirando-al-futuro-proximo-maquinas-que-ensenan-sin-docentes-2\/","og_site_name":"Hipotesis","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/CienciaULL\/","article_published_time":"2024-07-18T08:13:45+00:00","article_modified_time":"2024-12-17T08:51:40+00:00","og_image":[{"width":638,"height":520,"url":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-content\/uploads\/sites\/62\/2024\/07\/knj-1.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"gciencia","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@CienciaULL","twitter_site":"@CienciaULL","twitter_misc":{"Escrito por":"gciencia","Tiempo de lectura":"7 minutos"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/mirando-al-futuro-proximo-maquinas-que-ensenan-sin-docentes-2\/","url":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/mirando-al-futuro-proximo-maquinas-que-ensenan-sin-docentes-2\/","name":"Mirando al futuro pr\u00f3ximo. M\u00e1quinas que ense\u00f1an \u00bfsin docentes? - Hipotesis","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/#website"},"datePublished":"2024-07-18T08:13:45+00:00","dateModified":"2024-12-17T08:51:40+00:00","author":{"@id":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/#\/schema\/person\/aabbacf6b92db986f847d315495c9699"},"description":"A finales del siglo XIX y principios del XX el artista franc\u00e9s Jean Marc C\u00f4t\u00e9 cre\u00f3 por encargo una serie de vi\u00f1etas o im\u00e1genes donde imaginaba c\u00f3mo ser\u00eda el futuro en el a\u00f1o 2000. Estas postales nunca llegaron a publicarse en su \u00e9poca. Hoy son f\u00e1cilmente localizables en Internet. En las mismas aparecen aut\u00f3matas a modo de robots para cortar y peinar el pelo, artilugios para realizar la limpieza dela casa, para establecer videollamadas a distancia, m\u00e1quinas voladoras para apagar el fuego o entregar el correo,...","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/mirando-al-futuro-proximo-maquinas-que-ensenan-sin-docentes-2\/#breadcrumb"},"inLanguage":"es","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/mirando-al-futuro-proximo-maquinas-que-ensenan-sin-docentes-2\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/mirando-al-futuro-proximo-maquinas-que-ensenan-sin-docentes-2\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Portada","item":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Mirando al futuro pr\u00f3ximo. M\u00e1quinas que ense\u00f1an \u00bfsin docentes?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/#website","url":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/","name":"Hipotesis","description":"Unidad de Cultura Cient\u00edfica y de la Innovaci\u00f3n de la Universidad de La Laguna","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"es"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/#\/schema\/person\/aabbacf6b92db986f847d315495c9699","name":"gciencia","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/72ccd1b1a4ea47e7b66bc7cc6944b4e5?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/72ccd1b1a4ea47e7b66bc7cc6944b4e5?s=96&d=mm&r=g","caption":"gciencia"},"url":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/author\/gciencia\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35317"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-json\/wp\/v2\/users\/56"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=35317"}],"version-history":[{"count":16,"href":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35317\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":42437,"href":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35317\/revisions\/42437"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-json\/wp\/v2\/media\/40835"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=35317"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=35317"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ull.es\/portal\/hipotesis\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=35317"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}